Jądro Linux: nowe stabilne wersje kernela, dokumentacja funkcji 3D w graficznych układach AMD i Mesa 7.3

Kolejne wydania jądra Linux i zmiany w podsystemie obsługi grafiki

Po publikacji w ostatnich dwóch tygodniach stabilnych wersji jądra 2.6.27.11, 2.6.27.12 i 2.6.28.1 deweloperzy kernela dołożyli w miniony weekend następne dwa wydania: 2.6.27.13 i 2.6.28.2.

Wszystkie wymienione wersje zawierają poprawki błędów i pomniejsze ulepszenia, w tym również wprowadzony przez pracownika IBM Heiko Carstensa zestaw łat naprawiających lukę w zabezpieczeniach oznaczoną jako CVE-2009-0029, która dotyczy tylko architektur S390, PowerPC, SPARC64 i MIPS. Podobne zmiany Linus Torvalds wprowadził nieco wcześniej do głównej gałęzi rozwojowej (m.in. 1, 2, 3).

W ubiegłym tygodniu nie wprowadzano w zasadzie żadnych zmian, ponieważ Fin przebywał na konferencji LCA 2009, gdzie zajmował się m.in. tasmańską odmianą Pingwina (Linux Tasmanian) i próbował swoich sił w roli fryzjera. Po tej trwającej tydzień nieobecności Torvalds powrócił do pracy nad kernelem i zajął się wprowadzaniem zmian do wersji 2.6.29, w związku z czym prawdopodobne jest, że w przyszłym tygodniu ukaże się wydanie przedwstępne 2.6.29-rc3.

Nie będzie Linuksa 2.8/3.0

W jednym z udzielonych podczas LCA wywiadów "ojciec Linuksa" wyraźnie zaznaczył, że nie zamierza powracać do modelu rozwojowego z niestabilnymi gałęziami (takimi jak 2.3.x i 2.5.x). Torvalds jest zadowolony z aktualnego modelu i chce kontynuować rozwój jądra w ramach serii 2.6. W wywiadzie wypowiedział się też na temat ZFS i btrfs, systemów zarządzania kodem źródłowym, używanej przez siebie dystrybucji Linuksa, a także Windows 7. Wspomniał ponadto, że przesiadł się z KDE na GNOME'a, ponieważ KDE 4.0 okazało się katastrofą – trzeba przy tym pamiętać, że jeszcze kilka lat temu Fin nie szczędził ostrych słów krytyki deweloperom projektu GNOME.

Tymczasem na liście dyskusyjnej Linux Kernel Mailing List (LKML) rozgorzały dwie dyskusje na temat korzyści ze zintegrowania w wersji 2.6.28 do głównej gałęzi rozwojowej gałęzi linux-staging. Najpierw pojawiło się pytanie, czy również systemy plików powinny zostać włączone do obszaru staging – taki zamiar wobec systemu DST (Distributed (network) storage) ma obecnie Greg Kroah-Hartman. Po wymianie zdań na ten temat między Andrew Mortonem a innymi deweloperami jądra zrobiło się cicho w tej sprawie na prawie cały tydzień, aż do momentu, gdy w innym, starszym wątku reaktywował go Dave Jones. W wywołanej jego postem dyskusji ogólnie skrytykowano koncepcję obszaru linux-staging – nawet Andrew Morton nie wydaje się pewien, czy włączenie tego obszaru do głównej gałęzi rozwojowej było dobrym pomysłem.

Inne toczone ostatnio na LKML dyskusje kręciły się wokół SLQB (1, 2, 3) – jest to nowa infrastruktura do zarządzania pamięcią, która zgodnie z zamiarem programisty Nicka Piggina powinna zastąpić obecnie używane menedżery pamięci SLAB i SLUB. Przy wprowadzaniu tego ostatniego do wersji 2.6.22 był on właściwie rozpatrywany jako następca SLAB-a, jednak później wykazywał słabe wyniki w niektórych benchmarkach.

Deweloperzy menedżerów SLQB i SLUB debatują na łamach LKML na temat różnic w obydwu nowych programach do zarządzania pamięcią – kto nie jest zainteresowany detalami technicznymi, znajdzie prostszy opis różnic w artykule na temat SLQB w serwisie LWN.net. SLQB jest od niedawna zawarty w gałęzi linux-next – dlatego istnieją szanse, że pojawi się on w stabilnej wersji 2.6.30. Być może w związku z tym dwa z wymienionych menedżerów pamięci w dłuższym terminie zostaną usunięte z kernela.

Mesa 7.3

Projekt Mesa opublikował wersję 7.3 wolnej implementacji OpenGL dla Linuksa i innych systemów uniksowych. Ta przeznaczona dla deweloperów edycja ma przekształcić się w stabilną wersję 7.4, która docelowo zastąpi obecnie najnowsze wydanie przeznaczone dla użytkowników – 7.2. Obok poprawek błędów do nowości w 7.3 należy między innymi obsługa GEM i DRI w kodzie Mesa dla urządzeń Intela; oprócz tego Mesa implementuje teraz także język OpenGL Shading Language (GLSL) w wersji 1.2.

W ramach głównej gałęzi rozwojowej programu deweloperzy chcą teraz przygotować wersje 7.5 i 7.6. Do aplikacji ma być przy tym włączony rozwijany przez Tungsten Graphics moduł Gallium3D, który ma ułatwić twórcom sterowników pracę przy oprogramowywaniu obsługi efektów trójwymiarowych. Opiekunowie sterownika graficznego radeon pracują już nad obsługą Gallium3D. Jak wynika z opublikowanego ostatnio dokumentu "Nouveau Companion 42", programiści eksperymentalnego otwartoźródłowego sterownika nouveau dla kart graficznych Nvidii również zajmują się już zaimplementowaniem obsługi Gallium3D.

Wokół X.org

Kiedy w okolicach Nowego Roku prace rozwojowe nad kolejną wersją X serwera zwolniły, projektanci wykazali się aktywnością w połowie bieżącego miesiąca, publikując pierwszą wersję przedwstępną (Release Candidate) edycji 1.6. Zaraz potem doszło jednak do kolejnego zahamowania, ponieważ niektórzy kluczowi programiści X.org wzięli udział w odbywającej się w ubiegłym tygodniu konferencji LCA 2009.

Deweloperzy X.org zakończyli tymczasem prace nad wersją 2.6.0 pakietu sterowników graficznych xf86-video-intel (określanego krótko mianem intel) i zaraz potem opublikowali kolejne wydanie – 2.6.1. Na stronie internetowej poświęconej temu sterownikowi wymienione są niektóre z najważniejszych nowości: obsługa HDMI Audio, przewidzianego dla X serwera 1.6 mechanizmu DRI2, a także zawartego w jądrze 2.6.28 menedżera GEM (Graphics Execution Manager).

Gdy kilka tygodni temu opublikowano mało zrozumiały przykład kodu służącego do obsługi rejestrów 3D w nowszych układach AMD, pracownik tego koncernu Alex Deucher zapowiedział udostępnienie dokumentacji PDF , która dokładnie opisuje rejestry 3D układów graficznych z serii R6xx i R7xx. Powinno to ułatwić rozszerzenie sterowników radeon i radeonhd o obsługę funkcji trójwymiarowych w kartach Radeon z serii 1000, 2000, 3000 i 4000.

W skrócie:

Już na początku ubiegłego tygodnia uczestnicy projektu Alsa przedstawili wersję 1.0.19 najważniejszych komponentów Alsa. Dziennik zmian (changelog) wymienia wszystkie modyfikacje w stosunku do wersji 1.0.18. Wiele spośród zmian w sterownikach Alsa znajduje się już w głównej gałęzi rozwojowej kernela i zostanie dzięki temu włączonych do Linuksa 2.6.29.

Luis R. Rodriguez (mcgrof) udostępnił wersję 1.0 modułu CRDA (Central Regulatory Domain Agent), a krótko potem opublikował jej aktualizację do edycji 1.0.1. CRDA to działający w przestrzeni użytkownika odpowiednik obecnego w jądrze, począwszy od wersji 2.6.28, nowego mechanizmu Wireless Regulatory Infrastructure.

Zajmujący się podsystemem obsługi WLAN w Linuksie zastanawiają się nad włączeniem do kernela opublikowanego niedawno otwartoźródłowego firmware'u dla układów 4306, 4311, 4318 i 4320 firmy Broadcom. Dzięki temu użytkownicy nie musieliby już wyciągać firmware'u z archiwów ze sterownikami windowsowymi za pomocą specjalnych narzędzi takich jak b43-fwcutter.

VIA potwierdziła swoje zwiększone od kilku miesięcy zaangażowanie w rozwój oprogramowania Open Source przez opublikowanie kolejnej porcji dokumentacji na temat produkowanych przez siebie urządzeń.

Dave Jones opisał na łamach swojego bloga niektóre ze zmian w sterowniku p4-clockmod, które są przewidziane do wprowadzenia w wersji 2.6.29. Wyjaśnił przy tym, dlaczego dynamiczna zmiana taktowania (throttling) w nowoczesnych procesorach w większości przypadków z upływem czasu zwiększa (a nie zmniejsza, jak się często uważa) pobór mocy przez CPU.

Chris Ball zaprezentował w swoim blogu klip wideo pokazujący obszary zastosowania mechanizmu MPX (Multi-pointer X). MPX, który ma zostać zintegrowany w wersji 7.5 X.org, umożliwia zastosowanie wielu klawiatur i kursorów myszy w jednej instancji X serwera. Również deweloperzy GTK+ pracują nad obsługą MPX; Pewne efekty ich starań można obejrzeć w klipach wideo zamieszczonych w blogu Carlosa Garnacho.

Projekt Gphoto przygotował do pobrania wersję 2.4.4 przeznaczonej do obsługi wielu aparatów fotograficznych biblioteki libgphoto2. Zawiera ona liczne pomniejsze ulepszenia dla aparatów i urządzeń PTP rozmaitych producentów.

Jens Axboe, zarządzający warstwą blokową w Linuksie, zaprezentował w swoim blogu przegląd znajdujących się obecnie w fazie rozwoju ulepszeń dla asynchronicznej obsługi wejścia/wyjścia w jądrze Linux.